kaapstadreizen.nlRondreizen
Zonsondergang achter acaciabomen in het Krugerpark

Gezondheid en vaccinaties voor Zuid-Afrika: wat heb je echt nodig?

Foto: NJR ZA, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons

Voor een reis naar Kaapstad hoef je je medisch gezien weinig zorgen te maken: het is een moderne stad met schoon kraanwater, goede privéklinieken en geen malaria. Ga je daarnaast op safari of reis je door het noordoosten van het land, dan wordt het verhaal iets anders. Op deze pagina lees je welke vaccinaties worden aangeraden, waar malaria voorkomt en welke andere gezondheidsrisico's je beter niet onderschat. Dit is algemene informatie; voor persoonlijk advies ga je naar een reizigersvaccinatiebureau of je huisarts.

Verplichte vaccinaties
geen, bij reis vanuit Nederland of België
Aangeraden
DTP, vaak hepatitis A, check BMR
Malaria Kaapstad
geen risico
Malaria Krugerpark
ja, vooral september t/m mei
Kraanwater Kaapstad
veilig om te drinken
Consult
6 tot 8 weken voor vertrek

Verplichte en aanbevolen vaccinaties

Kom je rechtstreeks uit Nederland of België, dan zijn er geen verplichte vaccinaties. De enige uitzondering is gele koorts: kom je uit of via een land waar gele koorts voorkomt, of had je daar een lange overstap, dan moet je een geldig vaccinatiebewijs kunnen tonen. Zuid-Afrika zelf is geen gelekoortsgebied.

Het LCR, dat het officiële reizigersadvies in Nederland opstelt, adviseert:

  • DTP (difterie, tetanus, polio): voor alle reizigers, als je laatste prik langer dan tien jaar geleden is.
  • Hepatitis A: vooral aanbevolen als je onder eenvoudige omstandigheden reist of buiten de gebaande paden eet.
  • BMR (bof, mazelen, rodehond): als je geen mazelen hebt gehad en niet bent gevaccineerd.
  • Bij langer verblijf of specifieke reizen: hepatitis B, rabiës (hondsdolheid) en soms tuberculose.
Tip: Maak zes tot acht weken voor vertrek een afspraak bij een reizigersvaccinatiebureau of de GGD. Sommige vaccinaties hebben meerdere prikken of tijd nodig om te werken.

Malaria: waar wel en waar niet

Malaria is in Zuid-Afrika beperkt tot het noordoosten van het land. Het risico verschilt per gebied en per seizoen.

Gebied Malariarisico Toelichting
Kaapstad en West-Kaap geen ook de wijnlanden en Hermanus
Garden Route en Oost-Kaap geen inclusief Addo Elephant Park
Johannesburg, Pretoria, Drakensberg geen
Pilanesberg en Madikwe geen malariavrije Big Five-reservaten
Krugerpark en Sabi Sands laag tot matig, seizoensgebonden hoogste risico ongeveer september t/m mei
Noordelijk KwaZulu-Natal laag, plaatselijk grensgebied met Mozambique

Het malariaseizoen valt samen met het regenseizoen, grofweg van september of oktober tot en met mei, met de hoogste risico's in de warmste en natste maanden. Of je profylaxe (malariatabletten) nodig hebt, hangt af van het seizoen, de duur van je verblijf, je gezondheid en eventuele zwangerschap. Laat je hierover persoonlijk adviseren.

Ongeacht de pillen geldt in malariagebieden: bescherm je tegen muggenbeten van zonsondergang tot zonsopkomst.

  • Draag lange mouwen en een lange broek in lichte kleuren.
  • Gebruik een middel met DEET of een vergelijkbaar werkzaam middel.
  • Slaap onder een klamboe of in een kamer met horren en airco.

Krijg je tot enkele maanden na thuiskomst koorts of griepachtige klachten, meld dan altijd bij je huisarts dat je in een malariagebied bent geweest.

Kudde olifanten bij een waterpoel in het malariavrije Addo Elephant Park
Kudde olifanten bij een waterpoel in het malariavrije Addo Elephant Park · Foto: Bernard DUPONT, CC BY-SA 2.0 via Wikimedia Commons

Safari zonder malaria

Reis je met jonge kinderen, ben je zwanger of wil je liever geen malariapillen, dan zijn er uitstekende alternatieven. Addo Elephant Park en de private reservaten in de Oost-Kaap liggen in een malariavrij gebied, net als Pilanesberg en Madikwe in het noorden. Ook een safari vanuit Kaapstad is mogelijk, al is de wildervaring kleinschaliger. Lees meer in ons overzicht van de malariavrije safari.

Zon, wind en uitdroging

Het meest onderschatte gezondheidsrisico in Kaapstad is de zon. De uv-index is in de zomer vaak extreem hoog en door de koele wind voel je niet dat je verbrandt.

  • Gebruik zonnebrand met een hoge factor, ook op bewolkte dagen.
  • Draag een hoed en zonnebril, zeker tijdens wandelingen op de Tafelberg of Lion's Head.
  • Neem voldoende water mee; op de berg is er onderweg niets te koop.

Water, eten en kleine kwalen

Het kraanwater in Kaapstad en andere steden is veilig en wordt goed gecontroleerd. In afgelegen lodges of op campings kun je het even navragen. De voedselhygiëne in restaurants is over het algemeen goed. Wees wat voorzichtiger met schaaldieren en eten van straatkraampjes als je een gevoelige maag hebt.

Andere aandachtspunten

  • Rabiës: honden, katten, apen en ook zeehonden kunnen rabiës overdragen. Word je gebeten of gekrabd, maak de wond goed schoon en zoek direct medische hulp, ook als je bent gevaccineerd. Voer en aai geen dieren, ook niet bij de haven van Hout Bay.
  • Teken: in grasland en bush kun je tekenbeetkoorts oplopen. Controleer jezelf na wandelingen en safari's.
  • Hiv en soa's: Zuid-Afrika heeft een hoge hiv-prevalentie. Neem de gebruikelijke voorzorgsmaatregelen.
  • Hoogte en kou: op de Tafelberg kan het weer snel omslaan. Neem altijd een extra laag kleding mee.

Medische zorg ter plaatse

Kaapstad heeft goede privéziekenhuizen en klinieken, onder andere van de grote ketens Netcare en Mediclinic. Die zorg is van hoog niveau, maar ook duur, en ziekenhuizen vragen vaak eerst een betalingsgarantie of creditcard. Publieke ziekenhuizen zijn goedkoper maar overvol. Apotheken vind je in elk winkelcentrum, bijvoorbeeld van Clicks of Dis-Chem, en ze verkopen veel middelen zonder recept.

Neem eigen medicijnen mee in de originele verpakking, met een medicijnpaspoort of verklaring van je arts als het om bijzondere middelen gaat.

Zorg vooral dat je goed verzekerd bent. Je basisverzekering vergoedt spoedeisende zorg in het buitenland vaak maar tot het Nederlandse tarief, en repatriëring zit er niet in. Lees meer op onze pagina over reisverzekering.

Bij een medisch noodgeval bel je vanaf een mobiele telefoon 112 of de ambulancedienst op 10177. Private ambulancediensten zijn vaak sneller ter plaatse; je accommodatie weet welke dienst in de buurt actief is. Op safari in afgelegen gebieden is een medische evacuatie per vliegtuig soms de enige snelle optie, nog een reden om goed op je polis te letten.

Reisapotheek: wat neem je mee?

  • Zonnebrand en aftersun
  • Muggenmiddel met DEET (zeker voor safari)
  • Pijnstillers en middel tegen diarree
  • Pleisters, ontsmettingsmiddel en tekentang
  • Eigen medicijnen voor de hele reis plus een paar dagen extra
  • Eventueel malariaprofylaxe op voorschrift

Voor een complete lijst voor de bush, zie onze safari-inpaklijst.

Veelgestelde vragen

Welke vaccinaties heb je nodig voor Zuid-Afrika?

Er zijn geen verplichte vaccinaties als je uit Nederland of België komt. Het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering (LCR) adviseert in elk geval DTP; afhankelijk van je reis kunnen hepatitis A en andere vaccinaties zinvol zijn.

Is er malaria in Kaapstad?

Nee. Kaapstad, de West-Kaap, de Garden Route en de Oost-Kaap zijn malariavrij. Malaria komt voor in het noordoosten, onder andere in en rond het Krugerpark.

Heb je malariapillen nodig voor het Krugerpark?

Dat hangt af van seizoen, verblijfsduur en je gezondheid. Vaak wordt in het regenseizoen (ongeveer september tot mei) profylaxe geadviseerd. Bespreek het altijd met een reizigersvaccinatiebureau of je huisarts.

Kun je kraanwater drinken in Zuid-Afrika?

In Kaapstad en de meeste steden is kraanwater veilig. In afgelegen gebieden kun je het beter even navragen bij je accommodatie.

Prijzen en openingstijden zijn indicatief (prijspeil 2026) en kunnen wijzigen; check vooraf de actuele informatie. Deze pagina bevat affiliatelinks, zie onze affiliateverklaring.