De Zuid-Afrikaanse keuken is net zo divers als het land zelf. Afrikaanse tradities, Nederlandse en Franse invloeden van de vroege kolonisten, de kruiden van de Kaaps-Maleise gemeenschap en de curry's van Indiase immigranten in Durban komen samen in een eigenzinnige mix. Voor Nederlanders zit er ook iets herkenbaars in: woorden als koeksister en melktert klinken bekend. Hier lees je welke gerechten je moet proeven en waar.
- Invloeden
- Afrikaans, Nederlands, Kaaps-Maleis, Indiaas, Frans, Brits
- Nationaal ritueel
- de braai (barbecue)
- Typische snack
- biltong en droëwors
- Hoofdgerecht in restaurant
- circa R180 tot R320 (€10 tot €17)
- Beste plek om te proeven
- Bo-Kaap, markten, wijnlanden
Een keuken van vele culturen
Toen de VOC in 1652 een verversingsstation aan de Kaap stichtte, brachten de Nederlanders hun eigen eetgewoonten mee. Later volgden Franse hugenoten met wijn en kookkunst. De VOC haalde ook tot slaaf gemaakte mensen uit onder meer Indonesië, Maleisië, India en Madagaskar naar de Kaap. Hun nakomelingen ontwikkelden de Kaaps-Maleise keuken, met kruiden als kaneel, kardemom, kurkuma en gedroogd fruit. In Natal kwamen in de negentiende eeuw Indiase contractarbeiders aan, die de curry meebrachten. En de inheemse Afrikaanse keuken leverde maïspap en stoofgerechten.
Het resultaat is een keuken die zoet en hartig mengt, die vlees centraal stelt en die per regio flink verschilt.
De braai: meer dan een barbecue
De braai is het hart van de Zuid-Afrikaanse eetcultuur. Het is geen snelle barbecue met een paar worstjes, maar een sociaal ritueel van uren. Het vuur wordt gestookt van hout of houtskool, en pas als de kolen gloeien gaat het vlees erop. Op 24 september, Heritage Day, wordt in veel huishoudens gebraaid, en sommigen noemen die dag ook wel National Braai Day.
Wat er op de braai ligt:
- Boerewors: een dikke, gekruide worst van rund en varken, opgerold als een slak. Gekruid met koriander en nootmuskaat.
- Sosaties: spiesen met gemarineerd lamsvlees en abrikozen, met een Kaaps-Maleise kerriemarinade.
- Lamskoteletten en steaks: Karoo-lam heeft een bijzondere smaak door de kruiden die de schapen eten.
- Snoek: aan de Westkust wordt de vette snoek met een glazuur van abrikozenjam gegrild.
- Braaibroodjes: tosti's met kaas, tomaat en ui, op het vuur geroosterd.
Daarnaast eet je vaak pap, een stevige maïspap, met chakalaka, een pittige groenterelish van bonen, tomaat en peper.
Kaaps-Maleise gerechten
In de Bo-Kaap en elders in Kaapstad proef je de Kaaps-Maleise keuken: geurig, mild gekruid en vaak licht zoet.
- Bobotie: gekruid gehakt met rozijnen of abrikozen en chutney, bedekt met een laag van ei en melk en in de oven gebakken. Geserveerd met gele rijst met rozijnen. Vaak het nationale gerecht genoemd.
- Kaaps-Maleise curry: milder en zoeter dan Indiase curry, met lam, kip of groenten.
- Bredie: een langzaam gegaarde stoofpot van lam en groenten. Tomatenbredie is de bekendste; in de winter eet je ook waterblommetjiebredie, met een inheemse waterplant.
- Samoosas: driehoekige, gefrituurde pasteitjes met gehakt of groenten.
- Denningvleis: een zoetzure lamsstoofpot met tamarinde en laurier.
Snacks en straatvoedsel
- Biltong: gedroogd, gekruid vlees, in reepjes of dunne plakjes. Rund is het meest gangbaar, maar je vindt ook koedoe, springbok en struisvogel. Je koopt het bij gespecialiseerde winkels en supermarkten. Mee naar huis nemen mag niet: vleesproducten van buiten de EU zijn verboden.
- Droëwors: gedroogde boerewors, ideaal voor onderweg.
- Bunny chow: een uitgeholde halve of kwart brood gevuld met curry, uitgevonden in Durban. In Kaapstad vind je het ook, al zweren inwoners van Durban dat het daar beter is.
- Gatsby: een typisch Kaapstads broodje van ruim een halve meter, gevuld met friet, vlees of vis en sauzen. Bedoeld om te delen.
- Vetkoek: gefrituurde deegbollen, gevuld met gehakt of met stroop en kaas.
Zoetigheid
- Koeksisters: er zijn er twee soorten. De Afrikaner koeksister is een gevlochten, gefrituurd deegje dat in ijskoude suikerstroop wordt gedompeld. De Kaaps-Maleise koesister is zachter, gekruid en bestrooid met kokos.
- Melktert: een taart met een vulling van melk en ei, bestrooid met kaneel. Doet denken aan vla in een taartbodem.
- Malvapudding: een warme, kleverige sponspudding met abrikozenjam, vaak met vanillesaus of ijs. Hét toetje in restaurants.
- Beskuit: harde, gedroogde koekjes, gedoopt in koffie of rooibos.
Drankjes
- Rooibos: een kruidenthee van een plant die alleen in de Cederberg en omgeving groeit. Van nature cafeïnevrij.
- Wijn: chenin blanc en pinotage zijn de typische druiven. Lees meer in onze gids over wijnproeven in de Kaapse wijnlanden.
- Amarula: een romige likeur op basis van de vrucht van de maroelaboom.
- Lokale bieren: naast de grote merken is er een levendige ambachtelijke bierscene in Kaapstad en de wijnlanden.
Waar proef je het allemaal?
| Gerecht | Waar te proeven |
|---|---|
| Kaaps-Maleise curry, bobotie | restaurants en eethuisjes in de Bo-Kaap |
| Braai | bij een braai-restaurant, in een township of bij Zuid-Afrikaanse vrienden |
| Biltong | slagers en biltongwinkels, supermarkten |
| Gatsby | eenvoudige snackbars in de Kaapse voorsteden |
| Bunny chow | Indiase eettentjes, vooral in Durban |
| Snoek | Westkust, Kalk Bay, Hout Bay |
| Melktert, koeksisters | bakkerijen, markten, boerderijwinkels |
Een goede manier om veel te proeven is een bezoek aan een van de foodmarkten in het weekend; zie ons overzicht van markten in Kaapstad. Op een townshiptour met een lokale gids eet je vaak mee bij een braai-plek of een lokaal restaurant.
Uit eten: praktische tips
- Prijzen: een hoofdgerecht in een goed restaurant kost circa R180 tot R320 (€10 tot €17). In de wijnlanden en bij toprestaurants betaal je meer, maar vaak nog steeds minder dan in Nederland.
- Fooi: 10 tot 15 procent is gebruikelijk; bij grote groepen staat soms al servicekosten op de rekening.
- Reserveren: populaire restaurants in Kaapstad en Franschhoek zijn in het hoogseizoen snel vol.
- Vegetarisch: hoewel de keuken vleesrijk is, hebben de meeste restaurants in Kaapstad goede vegetarische en veganistische opties.
- Kurkgeld: bij sommige restaurants mag je je eigen wijn meenemen tegen een kleine vergoeding. Vraag het bij het reserveren.
Veelgestelde vragen
Wat is het nationale gerecht van Zuid-Afrika?
Bobotie wordt vaak het nationale gerecht genoemd: een ovenschotel van gekruid gehakt met een eierlaag. Maar voor veel Zuid-Afrikanen is de braai, het barbecueën met vrienden en familie, de echte nationale traditie.
Wat is biltong?
Biltong is gedroogd, gekruid vlees, meestal van rund of wild. Het wordt in reepjes of plakjes gegeten als snack. Droëwors is een gedroogde variant van boerewors.
Mag ik biltong mee naar Nederland nemen?
Nee, vlees en vleesproducten van buiten de EU mag je niet invoeren, ook niet in je bagage. Geniet er dus ter plekke van.
Is eten in Zuid-Afrika duur?
Voor Nederlanders is uit eten in Zuid-Afrika relatief goedkoop. Een hoofdgerecht in een goed restaurant kost circa R180 tot R320 (€10 tot €17), en in eenvoudige eettentjes betaal je een stuk minder.
Prijzen en openingstijden zijn indicatief (prijspeil 2026) en kunnen wijzigen; check vooraf de actuele informatie. Deze pagina bevat affiliatelinks, zie onze affiliateverklaring.
